EcoProbioticEvsel Bakım

Kesme tahtası ve mutfak süngeri ne sıklıkla değiştirilmeli?

Süngeri haftada bir, bezi her gün yıkayarak; kesme tahtasını derin çizik ve çatlak başlayınca değiştir. Ne zaman atmalı, arada nasıl bakmalı?

Kısaca

  • Bulaşık süngeri: haftada bir. Koku başladıysa beklemeden.
  • Kesme tahtası: tarih değil durum belirler. Derin bıçak izi, çatlak ya da gitmeyen koku varsa değiştir.
  • Mutfak bezi: her gün yıka ve tamamen kurut; aynı bezi tezgahta ve yerde kullanma.

2 dk okuma · Güncelleme 16 Kasım 2026

Bulaşık süngeri: haftada bir

Almanya'da evlerden toplanan kullanılmış süngerlerde santimetreküpte 5,4 × 10¹⁰ hücreye varan bakteri yoğunluğu ölçüldü. Aynı çalışmada kullanıcılarının düzenli olarak kaynattığı ya da mikrodalgada ısıttığı süngerlerde bazı türlerin oranı daha yüksek çıktı. Araştırmacılar süngeri temizleyip uzun süre kullanmak yerine düzenli, örneğin haftalık değiştirmeyi önerdi.

Arada yapabileceğin şey artığı süngerde bırakmamak. Bulaşık bitince süngeri bol suyla yıka, iyice sık ve dik, havadar bir yerde kurut. Probiyotik fermentli bulaşık jelindeki enzimler köpüğün zor çözdüğü nişasta ve protein artığını parçalar; süngerde daha az artık kalır ve sünger daha geç kokar. Bu yine de haftalık değişimin yerini tutmaz.

Kesme tahtası ne zaman atılır?

  1. 1Bıçak izleri derinleşti ve yıkadıktan sonra izlerin içi renkli kalıyor.
  2. 2Tahtada çatlak ya da yarık var; ahşap tahtada lifler ayrılmaya başladı.
  3. 3Tahta eğrildi ve tezgahta sallanıyor; kesme sırasında kayan tahta kaza demek.
  4. 4Yıkayıp kuruttuktan sonra bile soğan, sarımsak ya da balık kokusu gitmiyor.
  5. 5Plastik tahtanın yüzeyi tüylenmiş, pürüzlü bir hal almış.

Plastik mi, ahşap mı?

İkisinin de savunucuları var ve hangisinin daha iyi olduğu tartışılıyor. Plastik tahta bulaşık makinesine girer, ama bıçak izleri derinleştikçe temizlenmesi zorlaşır. Ahşap tahta bıçağı daha az köreltir, ama makineye girmez; suda uzun süre kalırsa şişer ve çatlar. İkisinde de belirleyici olan aynı: her kullanımdan sonra yıkamak ve tamamen kurutmak.

Tahtanın günlük bakımı

  1. 1Kullandıktan hemen sonra sıcak su ve bulaşık jeliyle fırçalayarak yıka, bol suyla durula.
  2. 2Dik ya da havada kuruyacak şekilde koy; ıslak tahtayı tezgaha yatırma.
  3. 3Ahşap tahtayı ayda bir gıdaya uygun mineral yağ ya da tahta bakım yağıyla sil. Mutfak yağları zamanla acıyıp koku yapabilir.
  4. 4Kokuyu almak için tahtaya kaba tuz serpip yarım limonla ov, sonra durula ve kurut.
  5. 5Ahşap tahtayı bulaşık makinesine koyma, suda bekletme.

Çiğ et için ayrı tahta

Çiğ et, tavuk ve balık için bir tahta, ekmek, sebze ve meyve için ayrı bir tahta kullan. Renk ya da şekil olarak kolay ayırt edilsinler. Çiğ tavuğun suyunun salata kestiğin tahtaya geçmemesi, gıda güvenliği kurumlarının mutfak için verdiği temel önerilerden biri.

Mutfak bezi

Bez de sünger gibi ıslak kalır ve yemek artığı toplar. Gün sonunda bezi yıka ve tamamen kurut; ertesi gün kuru bir bezle başla. Tezgah, yer ve el için ayrı bezler kullan. Kurumadan katlanıp bir köşede bekleyen bez birkaç saatte ekşi kokmaya başlar.

Kaynaklar

  1. [1] Cardinale M, Kaiser D, Lueders T, Schnell S, Egert M (2017). Microbiome analysis and confocal microscopy of used kitchen sponges reveal massive colonization by Acinetobacter, Moraxella and Chryseobacterium species. Scientific Reports 7: 5791. doi:10.1038/s41598-017-06055-9

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. EcoProbiotic ürünleri EFOR Bioteknoloji tarafından üretilir.